Infoblad 339 - Aluminium en stalen gevelbekleding en corrosie

1. Voorkomen van corrosie
De meeste corrosieproblemen zijn te voorkomen wanneer in de ontwerp- en uitvoeringsfase aandacht wordt geschonken aan de volgende aspecten:

• Juiste keuze van dikte van metaal en kwaliteit van coating.
• Toepassing van rvs bevestigingsmiddelen.
• Duurzame achterconstructie.
• Achter de gevelbeplating kan zich een vochtig milieu bevinden. Bij de keuze van de materialen is het belangrijk te kiezen voor duurzame materialen:
  • thermisch verzinkt staal, aluminium, rvs;
  • verduurzaamd hout (afhankelijk van de positie thermisch verduurzaamd of geïmpregneerd).
  • Continu thermisch verzinkte stalen binnendozen bieden onder de meest voorkomende omstandigheden voldoende weerstand tegen corrosie.
• Goede detailleringen.
  Twee zeer belangrijke ontwerpaspecten zijn:
  • Het voorkomen van verzamelplaatsen van afstromend regenwater. Dit betekent dat, vooral aan de onderzijde van de gevel, het water goed naar buiten moeten worden afgevoerd. In smalle spleten kunnen water en agressieve stoffen binnentreden, bijvoorbeeld door capillaire werking. Lucht kan hier nauwelijks bij, dus water blijft hier lang staan. Ook die situatie moet worden voorkomen.
  • Het beperken van condensatie tegen de achterzijde (spouwzijde) van de beplating door de luchtspouw achter de beplating te beluchten en niet sterk te ventileren. Bij sterke ventilatie stroomt er teveel buitenlucht langs de spouwzijde van de beplating hetgeen bij nachtelijke uitstraling in grote hoeveelheden condensvocht resulteert. Daarnaast moet de luchtdichting aan de binnenzijde van de gevelconstructie goed zijn, waardoor er geen vocht uit de binnenlucht tegen de beplating condenseert.

2. Corrosie – algemeen
Corrosie is een chemisch proces waarbij een reactie optreedt tussen het metaal en de zuurstof uit de lucht. Voor dit proces is ook vocht nodig en een spanningsverschil in het materiaal of tussen materialen. Ieder materiaal bezit een bepaald potentiaal, maar binnen een materiaal kunnen ook potentiaalverschillen optreden door verontreinigingen of verschillende kristalvormen, enzovoort. Hoe minder edel het materiaal, des te lager is het potentiaal. Corrosie treedt over het algemeen het snelst op bij een groot potentiaal verschil in een materiaal of tussen materialen.

Aluminium is onedeler dan staal, waardoor verwacht zou worden dat het corrosieproces sneller verloopt. Op aluminium vormt zich echter een hard, zeer dicht en goed hechtend oxydehuidje. Dit in tegenstelling tot de poreuze roestlaag op staal. Vooral bij staal zijn goede oppervlakte behandelingen noodzakelijk.

3. Contactcorrosie
Contactcorrosie treedt op bij direct contact tussen twee materialen met een duidelijk verschillende edelheid. Bij dit contact en de aanwezigheid van water komt er een chemisch proces op gang dat tot gevolg heeft dat het onedele metaal versneld wordt aangetast. Het edele metaal wordt in zijn geheel niet aangetast, zolang het onedele metaal nog aanwezig is. Deze aantasting verloopt sneller dan bijvoorbeeld putcorrosie.

Als een groot oppervlak aan onedel materiaal in contact komt met een klein oppervlak edel materiaal leidt dit tot een veel langzamere aantasting, dan bij contact tussen een klein oppervlak onedel materiaal met een groot oppervlak edel materiaal

4. Spleetcorrosie
Spleetcorrosie treedt op tussen overlappen, onder afsluitringen van bevestigingsmiddelen en dergelijke. Hierbij treedt een chemisch proces op dat vergelijkbaar is met het proces bij contactcorrosie. De plaats waar het minste zuurstof aanwezig is, dus in de spleet, wordt versneld aangetast en het gebied daaromheen wordt beschermd.

5. Filiforme corrosie
Filiforme corrosie treedt op bij aluminium. Het manifesteert zich als draden, die onder de laklaag doorkruipen over de oppervlakte van het metaal. De corrosie ontstaat veelal vanuit scherpe randen of beschadigingen van het laksysteem, zoals bij waterafvoergaten en zaagkanten. Door de corrosie ontstaan blazen en wordt op den duur de laklaag kapot gedrukt. Wordt deze vorm van corrosie niet tijdig gestopt dan vreet de corrosie zich steeds dieper in het metaal en ontstaat putcorrosie.

6. Putcorrosie
Putcorrosie treedt op bij aluminium. Op aluminium vormt zich een hard, zeer goed hechtend oxydehuidje, ook wel patina genoemd. Bij een niet te agressieve atmosfeer biedt dit huidje een afdoende langdurige bescherming tegen verdere aantasting van het aluminium. Bij zwakkere plekjes in de patina kan putcorrosie optreden. De corrosiesnelheid neemt in de tijd steeds verder af en verloopt na jaren nog maar zeer langzaam. De hierbij gevormde kratertjes zijn over het algemeen ondiep en vormen geen bedreiging voor de constructie. Alleen in een agressieve omgeving kunnen op den duur perforaties ontstaan.