Infoblad 101 - Bepaling van het vereiste aantal toiletruimten in een gebouw

1. afdeling opzoeken
De voorschriften inzake toiletruimten zijn gegeven in afdeling 4.7 van het Bouwbesluit.

2. paragraaf selecteren
Beantwoord de vraag of het gaat om nieuwbouw dan wel bestaande bouw. Het voorbeeld betreft nieuwbouw. Derhalve is in afdeling 4.7 paragraaf 4.7.1 voor nieuwbouw van toepassing; deze paragraaf omvat de artikelen 4.34 t/m 4.39.

3. (sub-)gebruiksfunctie(s) selecteren
Een sporthal, zoals in het voorbeeld, dient conform de Bouwbesluitterminologie te worden aangemerkt als ‘sportfunctie’. Opgemerkt wordt dat een sporthal alleen geheel als sportfunctie kan worden aangemerkt als hierin geen tribune (bijeenkomstfunctie voor het aanschouwen van sport) of restaurant (bijeenkomstfunctie) aanwezig is en geen ruimte als 'overige gebruiksfunctie' is aangemerkt. Tabel 4.34 (bij artikel 4.34) vermeldt bij de sportfunctie geen sub-gebruiksfuncties. Er dient te worden uitgegaan van gebruiksfunctie 9: sportfunctie.

4. artikelleden opzoeken en raadplegen
Volgens tabel 4.34 zijn bij de in stap 3 gevonden gebruiksfunctie (nummer 9 'sportfunctie') alleen artikel 4.35 lid 4, 5 en 6 van toepassing op de aanwezigheid van de toiletruimten; alleen de leden 4 en 5 hebben betrekking op het vereiste aantal toiletruimten.

Artikel 4.35 lid 4 luidt:
'Een gebruiksfunctie heeft een zodanig aantal toiletruimten dat op een toiletruimte niet meer is aangewezen dan de in tabel 4.34 aangegeven gebruiksoppervlakte aan gebruiksfunctie, met een minimum van twee toiletruimten.'

Artikel 4.35 lid 5 luidt:
'In afwijking van het vierde lid, kan worden volstaan met één toiletruimte, indien de totale gebruiksoppervlakte van een of meer op deze toiletruimte aangewezen gebruiksfuncties niet groter is dan de in tabel 4.34 aangegeven gebruiksoppervlakte.'

Nu de toepasselijke voorschriften (art. 4.35 lid 4 en 5) in vier stappen zijn gevonden, moeten deze voorschriften worden toegepast. Als volgt:

5. bezettingsgraad vaststellen
In een sportfunctie, zoals in het voorbeeld, mag conform tabel 4.34 worden uitgegaan van de bezettingsgraadklassen B1 t/m B5. Bij de uitwerking van het voorbeeld wordt ervan uitgegaan dat 400 m² gebruiksoppervlakte van de sportfunctie bezettingsgraadklasse B2 heeft en 300 m² gebruiksoppervlakte bezettingsgraadklasse B3. De som van deze gebruiksoppervlakten (per bezettingsgraadklasse) is gelijk aan de totale gebruiksoppervlakte, namelijk 700 m².

6. gebruiksoppervlakte vaststellen
Volgens het voorbeeld is de gebruiksoppervlakte van de sportfunctie in totaal 700 m².

7. bepalingsmethode toepassen
Het minimum aantal toiletruimten dient te worden bepaald conform artikel 4.35 lid 4 dan wel lid 5. Deze voorschriften zijn te herleiden tot eenvoudige formules waarin de gebruiksoppervlakte en bezettingsgraadklasse kunnen worden ingevuld; het minimumaantal toiletruimten is hiermee dan gemakkelijk te bepalen.

7a. Beoordeling conform artikel 4.35 lid 4
Op een toiletruimte in de sportfunctie mag conform artikel 4.35 lid 4 en tabel 4.34 bij de (in stap 5 genoemde) bezettingsgraadklasse B2 niet meer dan 60 m² aan gebruiksoppervlakte zijn aangewezen en bij bezettingsgraadklasse B3 niet meer dan 150 m².
Het aantal vereiste toiletruimten X kan worden berekend met de volgende formule:

X = (de naar boven afgeronde uitkomst van)

(GO_B2 is de gebruiksoppervlakte met bezettingsgraadklasse B2 en GO_B3 idem met klasse B3.)

Na invulling van de in stap 5 gevonden gebruiksoppervlakten in de formule:

(8,67: naar boven af te ronden op 9.)

7b. Beoordeling conform artikel 4.35 lid 5
In afwijking van artikel 4.35 lid 4 mag worden volstaan met één toiletruimte indien op een toiletruimte in de sportfunctie conform artikel 4.35 lid 5 en tabel 4.34 bij bezettingsgraadklasse B2 niet meer dan 30 m² en bij bezettingsgraadklasse B3 niet meer dan 75 m² aan gebruiksoppervlakte is aangewezen.
Er is volgens stap 5 echter meer gebruiksoppervlakte aanwezig dan hierboven is aangegeven. Derhalve mag conform artikel 4.35 lid 5 niet worden volstaan met slechts 1 toiletruimte.

8. beoordeling prestatie
Volgens het voorbeeld zijn in de sportfunctie van de geplande hal 10 toiletruimten voorzien. Op grond van de resultaten van de stappen 7a en 7b mag worden geconcludeerd dat in de sportfunctie voldoende toiletruimten aanwezig zijn.